ISO 50001

ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi
Dünya nüfusunun giderek artması, teknolojinin gelişmesi ve sanayileşmenin hızlanması, enerji kaynaklarının da çok hızlı bir şekilde tükenmesine neden olmuştur. Enerjiye duyulan ihtiyacın giderek artması, sınırlı olan kaynakların daha etkin ve verimli şekilde kullanılması gerekliliğini ortaya çıkarmıştır. Bunun sonucunda enerji kullanımı ile ilgili tüm dünyada çeşitli düzenlemeler yapılmaya başlanmış, ulusal ve uluslararası düzeyde birtakım standartlar geliştirilmiştir. Bu çalışmaların merkezinde enerji verimliliği, enerji tasarrufu; daha da önemlisi enerji yönetimi prensibi yer almaktadır.
Günümüzde tüm dünyada geçerli olan ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi, kurumların enerji kullanımını etkin bir şekilde yönetmesini sağlamaktadır. EN 16001’in uluslararası versiyonu olan ISO 50001 ‘in en önemli amacı, üretim miktarını ve kalitesini düşürmeden, organizasyonların tüm süreçlerinde enerji verimliliği sağlamak ve bunu sürdürülebilir hale getirmektir. ISO 50001 , türü ve üretildiği kaynak farketmeksizin her türlü enerjiyi kapsamaktadır. ISO 50001 , etkin şekilde uygulandığında işletmeler için ekonomik, sosyal ve çevresel faydalar sağlamaktadır.

ISO 50001 ‘in İşletmelere Sağladığı Faydalar
ISO 50001 ‘in uygulandığı kuruluşlar, doğrudan ve dolaylı olarak birçok avantaj elde etmektedir. Bu avantaj ve faydaları şöyle sıralayabiliriz:
•    Ekonomik faydalar
ISO 50001 , işletme bünyesindeki enerji kullanımını önemli ölçüde azalttığından enerji maliyetlerini ciddi oranda düşürmektedir. Enerji verimli cihaz ve sistemlerin kullanılması ile ortaya çıkan teknik sorunlar da büyük oranda azalmaktadır. ISO 50001 ‘i uygulayan işletmeler, özellikle ülkemizde oldukça değişken olan enerji fiyatlarındaki dalgalanmalardan daha az etkilenmektedir. Ayrıca, enerji kaynaklarına olan bağımlılığı azalmaktadır.
•    Yasalara uygunluk
Enerji, çevresel konularla doğrudan ilgilidir. Özellikle fosil kaynaklardan enerji üreten sistemler, doğaya sera gazı etkisi oluşturacak maddeler de salmaktadır. Buna bağlı olarak geçmişten günümüze, sera gazı emisyonu, küresel ısınma, karbon ayak izi vb gibi konularla ilgili uluslararası düzenlemeler yapılmış ve çeşitli yasalar çıkarılmıştır. ISO 50001 ‘i uygulayan işletmeler, bu yasalara uyum sağlayabilmektedir. Enerjinin daha az oranda ve verimli kullanılmasına bağlı olarak sera gazı emisyonu düşmekte ve karbon ayak izi azaltılmaktadır.
ISO 50001 ‘in sağladığı diğer faydalar ise şu şekildedir:
•    Kurumun sosyal sorumluluk imajı iyileşmekte ve marka değeri artmaktadır.
•    Çalışanların enerji konusundaki bilinci ve motivasyonu artmaktadır.
•    İlgili yasalara uygunluğun bir ön koşul olduğu kamu ve özel sektör ihalelerinde başarı oranı yükselmektedir.
•    İşletme bünyesinde daha iyi çalışma koşulları sağlandığından işletmenin verimliliği de yükselmektedir.
•    Kurumun rekabet gücü artmakta ve farklı pazarlara girişin önü açılmaktadır.
•    ISO 50001 ; çevre, kalite ve iş sağlığı ve güvenliği gibi diğer yönetim sistemlerine daha hızlı bir şekilde entegrasyon sağlamaktadır.

ISO 50001 Belgelendirme Süreci
ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi, faaliyet gösterilen sektör, üretilen ürün ya da hizmet, büyüklük ve lokasyon farketmeksizin her işletme için uygulanabilmektedir. ISO 9001 Kalite ve ISO 14001 Çevre Yönetim Sistemleri ile uyumlu bir şekilde hazırlandığından, oldukça kolay ve hızlı bir şekilde adapte edilebilmektedir. ISO 50001 Belgesi almak isteyen işletmeler, bunun için akredite sertifikasyon kuruluşları ile iletişime geçip belgelendirme sürecini başlatabilirler. Bu süreç, özetle şu aşamalardan oluşmaktadır:
•    Ön denetim: Sürecin en başında yapılan bu denetim, işletmelerin tercihine bağlı olarak düzenlenmektedir. Bazı işletmeler, ISO 50001 ‘e ne derece uygun ve hazır olduğunu görmek için belgelendirme kuruluşlarından ön denetim talep edebilmektedir.
•    Dokümantasyon kontrolü: Belgelendirme kuruluşları bu aşamada başvuru sahibi işletmelerden birtakım dokümanlar talep etmektedir. Bu dokümanlar arasında işletme bilgileri, kullanılan standartlar, üretim planı, kalite politikası ve enerji yönetimine ilişkin belgeler yer almaktadır.
•    Denetim: Dokümantasyon kontrolü tamamlandıktan sonra işletme sahalarında yerinde denetim gerçekleştirilmektedir. Enerji yönetimi sistemini ilgilendiren süreçler ve organizasyon yapısı detaylı olarak incelenmekte ve değerlendirmeler yapılmaktadır.
Dokümantasyon kontrolü ve denetim aşamalarında tespit edilen eksiklikler ve uygunsuzluklar işletmeye bildirilerek düzeltilmesi talep edilmektedir.
•    ISO 50001 Belgesi’nin düzenlenmesi: Tüm aşamaları başarıyla tamamlayan ve istenen kriterleri karşılayan işletmeler belge sahibi olmaya hak kazanmaktadır.
•    Periyodik denetimler: İşletme bünyesinde, belge verildikten sonra da düzenli denetimlere devam edilmektedir. Yılda bir ya da iki kez yapılan denetimler ile Enerji Yönetim Sistemi’nin sürekliliği sağlanmaktadır.
ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi sertifikasına sahip olmak isteyen kuruluşlar, belgelendirme sürecine hızlı ve doğru bir şekilde hazırlanmak için danışmanlık hizmeti alabilirler.